Previous Lesson -- Next Lesson
10. Antioxia Sɔlemeha la ɖoɖo anyi si me dzimetrɔlawo tso trɔ̃subɔlawo ƒe dzɔtsoƒe le (Dɔwɔwɔwo 11:19-30)
DƆWƆWƆWO 11:19-24
19 Le Stefano ƒe ku megbe la, woti xɔsetɔwo yome vevie. Ale wokaka do ɖe Foenisia, Kipro kple Antioxia henɔ Nyanyui la gblɔm na Yudatɔwo ɖeɖe ko. 20 Ke xɔsetɔ bubu aɖewo, siwo tso Kipro kple Kirene la va Antioxia, eye woɖe gbeƒã Aƒetɔ Yesu na Helatɔwo hã. 21 Aƒetɔ la kpe ɖe wo ŋu, ale ame geɖewo xɔ se hetrɔ ɖe eŋu. 22 Yerusalem-hame la se nya sia, eye wodɔ Barnaba ɖo ɖe Antioxia. 23 Esi wòɖo la, dzi dzɔe elabe ekpɔ be Mawu ve ameawo nu ŋutɔ. Ede dzi ƒo na wo katã be woanɔ Aƒetɔ la yome kplikpaa, eye woawɔ nuteƒe nɛ. 24 Barnaba nye ame ɖɔʋu aɖe. Gbɔgbɔ Kɔkɔe la yɔe taŋ, eye eƒe xɔse li ke. Ale ame geɖe to edzi xɔ Aƒetɔ la dzi se.
Aleke hame la ƒe ŋutinya kple Nyanyui la ƒe mɔzɔzɔ yi ŋgɔe le Mawu ƒe gbeƒãɖeɖe gã la na Petro megbe? Ðe xɔsetɔ gbogbo siwo le Kaisarea va zu hame gbagbe, kple xexeame katã ƒe nyanyuigbɔgblɔ ƒe dɔwɔƒe si le dɔ dzi vevie, si le nyanyui la ƒe ŋusẽ ɖem fia ameawoa? Míese nya aɖeke tso eŋu emegbe o.
Gake le Palestina godo le Siria ƒe dziehe, kple le fiadu Antioxia, si nye du gãtɔ kekeake le Titina Ɣedzeƒe kple eƒe agbenɔnɔ si nye fewuɖunya kple gotagomenuwo la, sitsoƒedila aɖewo siwo xɔ Kristo dzi se la ɖiɖi va afima, elabena tso esime yometiti si do mo ɖa le Stefano dzi la, sisilawo kaka ɖe du siwo nye Lebanon, Kipro kple Asia Sue me la, woɖi ɖase le du kple kɔƒe ɖesiaɖe me le Yesu, si nye agbe mavɔ ƒe vudo la ŋu woƒe ɖaseɖiɖia se ɖe woƒe Yuda-ƒomea me vi siwo kaka ɖe teƒeteƒewo la ko dzi.
Le Antioxia la, esia to vovo na ema, afimae ame aɖewo siwo woɖe aboyoe la ƒo nu na Helatɔwo kple Trɔ̃subɔla bubuwo tẽ, eye woɖe gbeƒã mawunyaŋununya ƒe hehe aɖeke manɔmee na nya sia koŋ alo ɖaseɖigbalẽ wɔdɔɖeamedziwo manɔ wo si, eye gakpekpeɖeŋu aɖeke manɔ wo si tso mawunyadɔgbededɔ aɖe si akpɔ wo gbɔ ahafia mɔ wo gbɔ o. Emegbe woƒo nu na woƒe dɔwɔhati Helatɔ siwo le asitsanyawo kple dɔ vovovowo wɔm tso Aƒetɔ Yesu si fɔ tso ame kukuwo dome la ŋu. Abe ale si wòdzɔ le Kaisarea ene la, Gbɔgbɔ Kɔkɔe la va xɔsetɔwo dzi evɔ womezu Yudatɔwo o.
Yeyewɔwɔ gã sia mehe tɔtrɔ gã aɖeke vɛ le ƒuƒoƒea o, elabena Yudatɔ siwo le fiadu sia me ʋu ɖe Torah la ŋu do ŋgɔ, esime Nicholas trɔ̃subɔla la zu Yudatɔ gɔ̃ hã la, ekema exɔ Kristo dzi se, eye Gbɔgbɔ Kɔkɔe la yɔe fũ. Eyata hame la tiae le Yerusalem be wòanye saɖaganunɔla tso saɖaganunɔla adre bubuawo dome. Le esia me la, eva dze ƒã be ablɔɖe sia si nɔ Antioxia la de ŋgɔ wu esi nɔ Yerusalem. Eyata, nyanyuigbɔgblɔ dze egɔme le eɖokui si.
Nukae nye nyanyuigblɔla sitsoƒedila siawo ƒe ɖaseɖiɖia me? Womete ŋu ɖe gbeƒã Kristo tso Torah ƒe kpukpuiwo me o le ameawo ƒe se kple Nubabla Xoxoa kpakple nyagblɔɖiwo manyamanya ta. Emegbe woyɔ Yesu enumake be Aƒetɔ, amesi wona ŋusẽ katã le dziƒo kple anyigba dzi, eye nuwo katã tso egbɔ eye wonɔa anyi to eyama dzi (1 Korintotɔwo 8:6). Aƒetɔ sia bia be woatsɔ míaƒe agbe kple míaƒe toɖoɖo kple ɖokuibɔbɔ. Míate ŋu awɔ esia dzimaɖitsitsi alo vɔvɔ̃ manɔmee, elabena eku ɖe mía ta, eye wòlé avu ɖe míaƒe nuvɔ̃wo ta be Dziƒoʋĩtɔ la naxɔ mí. Míaƒe Aƒetɔ menye dzizizidziɖula o ke boŋ lɔlɔ̃ si ŋu ŋusẽ ƒo xlãe, etso afia na mí be míakpɔ gome le eƒe agbe mavɔ si nu sẽ wu ku kple nufitifitiwɔwɔ.
Nublanuikpɔkpɔ ƒe ŋusẽ ƒe gbedasi sia ɖu dziwo dzi eye wòna kekeli susuwo, vaseɖe esime ame geɖe va kpɔ ame ŋutɔ ƒe ƒomedodo kple Aƒetɔ Yesu eye wokpɔ ɖeɖe. Nyanyuigbɔgblɔ ƒe gbugbɔgadzɔ sia le Antioxia ƒe nya ɣaɣlawo dometɔ ɖekae nye kadodo ŋutɔŋutɔ si le ame ɖeka kple ame bubu dome. Xɔsetɔwo mewɔa gbugbɔgadzɔ ƒe kpekpe gãwo o, eye womezãa radio alo agbalẽwo hã o, ke boŋ wotsɔa ɖeɖekpɔkpɔ ƒe ŋusẽa toa nu me to ame ŋutɔ ƒe kadodo me. Mɔnu sia gakpɔtɔ nye nyanyuigbɔgblɔmɔnu sẽŋutɔ kekeake vaseɖe egbe. Ðe nèƒoa nu tso Ðela la ŋu na xɔ̃wòwoa? Ðe nèle Gbɔgbɔ Kɔkɔe la tsɔm to ɖaseɖiɖi na Kristo mea? Tsɔ Yesu ƒe nya yɔ wò dzi me fũ ale be wò aɖe nagblɔ eƒe ŋkɔ, eye àkpɔe tẽ be Mawu ƒe asi le dɔ wɔm.
Esi hame gbãtɔ si nɔ Yerusalem ƒe apostolowo kple hamemegãwo se be le Antioxia, si nye du si le didiƒe ʋĩ eye wònye du vɔ̃ɖi la, ame geɖewo xɔ Kristo dzi se la, womeʋuʋu le nya sia ta o esi wotsi dzimaɖi esi wose Kornelio kple eƒe zɔhɛwo ƒe yeyewɔwɔ le Kaisarea, elabena hamea ƒe ŋgɔnɔlawo kple hameviwo kpɔe dze sii le woƒe numedzodzro kple Petro le se nu megbe be Mawu yɔa amewo katã fũ kple Gbɔgbɔ Kɔkɔe la ne woxɔ Kristo dzi se Eya. Gake be woalé ŋku ɖe hame yeyea ŋu ahanya nenye be hame yeyea sɔ alo aʋatsodzixɔse totro aɖe ko la, woɖo ŋutsu aɖe si si sidzedze kple nuteƒekpɔkpɔ le le Helatɔwo ƒe Roma nuto siawo me, esiae nye Barnaba, ame dzɔdzɔe la, be wòakplɔ hame yeyea to eƒe lɔlɔ̃ ƒe nuteƒekpɔkpɔwo me, eye wòafia eƒe nyateƒenyawo wo.
Míenya Barnaba to eƒe vɔsa gã si ŋu woƒo nu tsoe le ta 4:36 me, kple alesi wònye to eƒe fofo ƒe lɔlɔ̃ me la, kadodo aɖe nɔ apostoloawo kple Saul dome. Luka ɖi ɖase le nuxexlẽ sia me, eye ɖewohĩ eya ŋutɔ do goe, be amedɔdɔ sia nye ame nyui aɖe eye wòtso Gbedodoɖa. Eɖe gbeƒã Nyanyui la le Gbɔgbɔ Kɔkɔe la ƒe blibodede me, eye megbe nyaselawo ne womese eƒe mawunya la gɔme le gɔmedzedzea me o, ke boŋ ekplɔ wo ɖo kple dzigbɔɖi gã, eye wòɖo ŋu ɖe Mawu ŋu be eyae naa gɔmedzelawo dea eme le xɔse me, eye wòhea wo vaa tsitsi me le lɔlɔ̃ me.
Eyata dzidzɔ gã aɖe yɔ Barnaba fũ esi wòkpɔ agbe yeye si le hame si le Antioxia la me. Meɖe ɖeklemi gbɔdzɔgbɔdzɔwo le gɔmedzedzea me o, eye mede nu nɔviawo dome kuxiwo kple masɔmasɔwo hã me o, ke boŋ ekpɔ dzidzɔ kple amesiwo wogbugbɔ wɔ yeyee eye wòdze agbagba be yeado ŋusẽ amewo katã ƒe xɔse, ale be woali ke le Kristo ƒe blibonyenye me. Le gbɔgbɔ me nyɔnyrɔ̃ sia me la, hamea tsi le Antioxia, elabena ame siwo vɔ̃na na ku la se le wo ɖokui me be mɔkpɔkpɔ yeye aɖe klẽ le hame sia me si me dzadzɛnyenye vavãtɔ dze le Mawu ƒe ŋusẽ me, si meli le subɔsubɔha bubuwo me o.
GBEDODOƉA: Aƒetɔ, míeda akpe na wò elabena èyɔ ame geɖe siwo mènya o ɣesiaɣi va wò fiaɖuƒe la me. Míeda akpe na mi ɖe ame ɖekaɖekawo ƒe ɖaseɖiɖi tso ame ɖeka gbɔ yi bubu gbɔ ta, le ɣeyiɣi sia me gɔ̃ hã, eye míele biabiam tso mia si be miatsɔ nunya agblɔ ɖeɖekpɔkpɔ ƒe gbedasia le mɔ si gɔme woate ŋu ase nu kple dzidzɔ, dzidzɔ gã, ƒe ŋusẽ, ale be ame geɖewo nakpɔ ɖeɖe le miaƒe ŋkɔ me, eye be miaƒe fiaɖuƒe nava mía dome egbea. Amen.
NYABIASE:
- Aleke woɖo Antioxia sɔlemeha xɔŋkɔa?