Previous Lesson -- Next Lesson
5. Ebandeli ya Eklezia na Lidia (Misala 14:8-20)
MISALA 14:8-18
8 Na Lidia, mobali moko oyo azalaki motɛngumi banda kobotama mpe atambolaki naino te. 9 Azalaki koyoka Polo ntango azalaki koloba. Polo atalaki ye na likebi mpe amonaki ete azali na kondima ete abikisama. 10 Agangaki na mongongo makasi ete: “Tɛlɛmá semba na makolo na yo!” Mpe apumbwaki mpe atambolaki. 11 Ntango ebele ya bato bamonaki makambo oyo Polo asalaki, batombolaki mingongo na bango na monɔkɔ ya Likaonia ete: “Banzambe bakiti epai na biso na lolenge ya bato!” 12 Babengaki Balanaba Zeu, pe Polo Helemesi, po ye nde azalaki koloba. 13 Nganga-nzambe ya Jupiter, oyo tempelo na ye ezalaki na ekuke ya engumba, amemaki bangɔmbɛ-ngɔmbɛ oyo bakangi mitó na baporte mpe, lokola ebele ya bato, alingaki kopesa mbeka. 14 Kasi tango bantoma, Barnabasi mpe Polo, bayokaki sango ya likambo yango, bapasolaki bilamba na bango, bakendeki mbangu epai ebele ya bato bazalaki na koganga : 15 — Oh baninga, mpo na nini bozali kosala boye ? Biso mpe tozali kaka bato lokola bino. Soki tozali koteya bino Sango Malamu, ezali mpo ete botika banzambe ya bikeko oyo ezanga tina mpe bomipesa na Nzambe na bomoi oyo asala Likolo, mabele, ebale monene mpe nyonso oyo ezali kati na yango. 16 Na tango ya kala, Nzambe atikaki ete bato ya bikolo nyonso balanda nzela oyo bango moko balingi. 17 Nzokande, atikalaki kolemba te kotalisa bolamu na Ye, na nzela ya konokisela bango mvula kowuta na likolo, kopesa bango bambuma ebele na tango na yango, mpe kopesa bango bilei ebele mpe kotondisa mitema na bango na esengo. 18 Atako balobaki bongo, balongaki na pasi kopekisa ebele ya bato wana kobonzela bango mbeka.
Likamwisi moko ya kokamwa esalemaki na engumba Lidia, na ntaka ya kilomètres 30 na ngambo ya nse ya Ikonia, mpo Yesu abikisaki moto moko paralize na nzela ya maloba ya Apostolo Polo. Bambula mingi liboso ya likambo yango, Petelo abikisaki mobali moko oyo alɛmbi nzoto na nkombo ya Yesu Klisto na porte ya tempelo. Mobali oyo azalaki motɛngu banda kobotama. Na ntango wana, kobikisama wana esalaki ete bato báyangana na lopango ya tempelo, mpe Petelo asakolaki lisukulu ya malamu. Yango wana, bamemaki Petelo liboso ya Sanedrina.
Likambo yango esalemaki na Lidia elongo na Polo, epai ntoma yango asakolaki epai ya bato nyonso, ata mpe mobali moko oyo akómaki paralize banda kobotama. Mobola oyo asosolaki molobi mpe andimaki nguya ya Klisto. Mpe ntango miso na ye ekutanaki na oyo ya Polo, ntoma asosolaki mokano ya Yesu, atyaki miso na ye na motɛngumi, mpe apesaki ye mitindo ete atɛlɛma mbala moko mpe atambola. Ya solo, nguya ya Klisto esalaki na nzela ya maloba ya ntoma Polo, kozanga ete molobi abimisa nkombo ya Yesu, mpe kozanga ete ntoma asimbi lobɔkɔ ya motɛngulo lokola Polo asalaki liboso, mpamba te mobɛli ayokaki Nsango Malamu mpe andimaki nsango malamu ya lobiko; na bongo, kondima na ye ebikisaki ye.
Lidia ezalaki engumba ya bapakano oyo bato na yango bayebaki te Nzambe se moko ya solo mpe Mosantu oyo liboso na ye bato nyonso bazali basumuki. Kasi bapakano baye bazalaki kondima banzambe mpe bilimu mingi, mpe bazalaki kondima ete bakoki kozala na nzoto mpe kofanda kati na bango. Bakómaki mbala moko nzambe ya bato mosusu ya lokumu, mpamba te bilimu ya lifelo mpe bato oyo babunga nzela bafandaka bango moko te. Ntango bato bayokaki Balanaba ná Polo mpe bamonaki ndenge mobɛli yango abiki, bakanisaki ete banzambe bakendaki kotala engumba na bango. Babengaki Balanaba Jupite (Yeusu), mpamba te bizaleli na ye ekokani na oyo ya bango na molimo ya botata, boboto, kimia, mpe kimia, lokola nde azali tata ya banzambe. Bazalaki mpe kobenga Polo Mercure (Hermès), momemi-nsango ya banzambe, oyo ayebani na mosala, koningana, koloba mpe kobunda. Mpe lokola ezalaki na tempelo moko ya kala ya nzambe Yeusi (Jupite) kati na engumba, nganga-nzambe ya tempelo wana akendeki mbangu epai ya basali bilanga mpe azongisaki bangombe mibale ya minene, oyo, ekembisamaki na bafololo, akambaki bango na kopesa mbeka. Abengaki bato ya engumba yango báya kosangana na fɛti ya esengo oyo esalemaki mpo na kokumisa banzambe. Bafɛti wana oyo ezalaki kosalema na batempelo ezalaki na kolangwa masanga, mpambampamba, mpe ekobo, mpamba te bazalaki kondima ete soki bamipesi makasi na bango nyonso na bafɛti mpe na bililingi ya pornografi, bakozwa mapamboli ya Nzambe lokola mbano.
Na ebandeli, Polo ná Balanaba basosolaki te kolela ya ebele ya bato na lokótá na bango, mpe bazalaki kutu mosika na limemya na bango. Kasi ntango kaka bantoma basosolaki ntina ya mbeka monene, babangaki mpe bayokaki nsɔni. Bakimaki mbangu na kati ya ebele ya bato mpe bapasolaki bilamba na bango mpo na komonisa nkanda mpe molende na bango mpo na Nzambe. Polo atelemaki likolo ya libanga moko molai, kogangaka: "Tika! Ozali na libunga, tozali banzambe ata moke te, kasi bato ya mosuni mpe ya makila lokola yo. Okosi, Yeusu na Helomès (Jupite mpe Meliculi) bayaki epai na yo te, elingi koloba losambo ya bikeko mpe makanisi oyo ezali te. Banzambe na yo nyonso bazali mpamba, bazali na nguya te mpe bazali na bomoi te, bazali te bakufi.
Kasi tozali kosakola epai na bino ete Nzambe se moko, Mosantu mpe ya solo, akelaki lola mpe mabele mpe biloko nyonso oyo ezali kati na yango, mpe nyonso oyo bozali komona. Ya solo, biso nyonso tozali bikelamu ya Nzambe malamu, oyo azali kotinda moto moko te asala mokano na ye, kasi atikaka bato oyo batɛmɛlaka motema na bamposa ya mitema na bango mpo ebeba. Mpe atako bato bazali na moimi, Nzambe akokisaka lisolo na ye elongo na bato, mpe alingaka motó makasi, mpe ata lelo oyo azali kopesa bango mbula, moi, molunge, malili, mpe kobuka mbuma. Nzambe ye moko apesaka biso biloko, bilei, mpe esengo, mpe ezali Hermès mpe Yeusu (Jupite mpe Meliculi) te to mpe molimo mosusu te, mpo bango nyonso bazali mpamba. Na yango, bantoma yango mibale basololaki na bato mokomoko mpe na ebele ya bato mpe bapekisaki bango bápesa mbeka. Na nsima, nganga-nzambe asilikaki, mpe ebele ya bato bayokaki mawa. Baoyo bakanisaki ete bakozwa esengo na boyokani elongo na banzambe bazongaki na ndako na mawa, lokola nde babɛtaki bango na nkake oyo eutaki na likoló. Engumba mobimba ezalaki kolobela bantoma mibale mpe nsango malamu na bango ya kokamwa na ntina ya Nzambe moko ya solo.
MOTUNA:
- Mpo na nini Polo abengaki banzambe nyonso ete bazali na ntina te?