Previous Lesson -- Next Lesson
1. Mobembo na Sidona mpe na nsima na Kelete (Misala 27:1-13)
MISALA 27:1-13
1 Ntango bazwaki ekateli ete tókende na masuwa mpo na kokende na Italie, bapesaki Polo ná bato mosusu ya bolɔkɔ epai ya mokonzi moko ya basoda ya etuluku ya basoda ya Auguste, nkombo na ye Jules. 2 Tomataki na masuwa moko oyo eutaki na Adramitium, oyo elingaki kokende na libongo ya Azia, mpe tokendeki elongo na Alisitalike, moto ya Masedonia oyo autaki na Tesaloniki. 3 Mokolo oyo elandaki tokitaki na Sidone; mpe Jules, oyo asalelaki Paulo makambo na boboto, apesaki ye nzela ya kokende epai ya baninga na ye mpe kozwa lisalisi na bango. 4 Uta kuna, tokendeki na masuwa na libongo ya Sipele, mpamba te mipɛpɛ ezalaki kotɛmɛla biso. 5 Nsima ya kokatisa mbu oyo esukolaka libongo ya Silisia mpe ya Pamfilia, tokómaki na Mila na Likia. 6 Kuna, mokonzi ya basoda azwaki masuwa moko oyo eutaki na Alexandilia oyo ezalaki kokende na Italie mpe akɔtisaki biso na masuwa. 7 Na boumeli ya mikolo mingi tozalaki kotambola na masuwa malɛmbɛmalɛmbɛ, mpe na mwa mpasi tokómaki na libongo ya Kinide, epai mopɛpɛ epekisaki biso kokita. Tolekaki na nse ya esanga ya Kelete, pembenipembeni ya Salomene. 8 Tokendeki na masuwa pene na yango na mpasi mpe tokómaki na esika moko oyo babengi Fair Havens, pene na yango, engumba Lasea ezalaki. 9 Ntango mingi elekaki, mpe mobembo na masuwa ekómaki likama, mpamba te ntango ya kokila bilei esilaki kosila. 10 Na yango, Paulo akebisaki basusu, alobaki ete: “Mibali, namoni ete mobembo oyo ekozala na mbeba te mpe ekobebisa mingi te, kaka mpo na biloko mpe masuwa te kasi mpe mpo na bomoi na biso.” 11 Mokonzi ya basoda ayokaki mokumbi masuwa mpe kapitɛni ya masuwa na esika ya koyoka maloba ya Polo. 12 Mpe lokola libongo yango ebongaki te mpo na eleko ya malili, mingi kati na bango bazwaki ekateli ya kotika yango mpe komeka kokóma na Phoenix, libongo moko na Kelete oyo etalaki na Elimwelo ya Tango-Ebimelo na Tango mpe na Ngambo ya Elimwela na Tango, mpo na kolekisa eleko ya malili kuna. 13 Mopɛpɛ moko ya pɛtɛɛ ya sudi ebimaki, mpe, lokola bayokaki elikya na mwango na bango, bamekaki longo mpe bakendaki na masuwa pene na libongo ya Kelete.
Mbula mibale milai elekaki banda Polo akɔtaki bolɔkɔ; batondisamaki na losambo, komanyola, kimia, mpe kotinda bansango mpe kosolola na bato. Nsukansuka, Mokonzi ya mboka atindaki Polo na Loma na masuwa oyo ezalaki mosika na biloko ya kitoko; kasi, atindaki ye lokola mokangami na minyɔlɔlɔ elongo na bakangami mosusu oyo bazalaki Baloma te, kasi kasi bato oyo bakangaki oyo batindamaki na Loma mpo bátya bango na cirque, epai basengelaki komibatela na bankɔsi oyo bazalaki na nzala, noki te bálya bango.
Polo azalaki ye moko te, kasi azalaki elongo na monganga Luka mpe Alistalike bato ya sembo. Mpe ata sikawa, totangi na buku ya Misala nsango na lolenge ya boike "biso." Bosangani ya basantu ebukani te na mpasi mpe bolɔzi, kasi ezwi misisa mingi koleka mpe elendisami liboso ya makama ya liwa. Na boumeli ya mbula mibale oyo Polo azalaki na bolɔkɔ, Luka ayanganisaki makambo mikemike ya Sango Malamu na ye mpe ya mokanda ya Misala epai ya bato oyo bamonaki yango na miso, mpe akomaki makomi ya maloba ya Klisto oyo ayanganisamaki. Amemaki eloko wana ya motuya oyo ekokani na mosusu te mpe ya motuya mingi elongo na ye na mobembo wana molai mpe ya likama. Alobelaki ye moko te kati na masolo oyo, ezala na maloba na ye moko te to na Sango Malamu na ye te. Tozali kokuta na mobembo oyo libɔndisi na likambo oyo ete mibali misato bakutanaki na boyokani ya bolingo, kolonga na nzela ya mabondeli na bango mikakatano nyonso oyo epekisaki bango kokoba mobembo na bango na Loma.
Bakendaki na masuwa tii na Sidona, epai etuluku moko ya bandimi bazalaki kofanda. Mokonzi ya basoda Julius, na komonisáká mawa, apesaki Polo ndingisa ya kokende na libongo mpo azalaki kotyela ye motema. Ayebaki Polo ntango akɔtaki na bolɔkɔ na Kaisaria, mpe ekoki mpenza kozala ete Polo, na ntango wana, bakangisamaki na minyɔlɔlɔ na soda moko engebene ebongiseli ya Baloma, kasi monyɔlɔlɔ yango epekisaki Polo te kosakola Nsango Malamu. Nsima ya kolongwa mpo na kokende na Anatolie, mopɛpɛ ebandaki kopumbwa na nzela ya masuwa, mpe lokola masuwa etɛlɛmaki, masuwa yango ekokaki te kokende liboso liboso na mopɛpɛ; basengelaki nde kosala mobembo na masuwa elongo na mai, atako masuwa ezalaki kogumbama. Na yango, batambolaki na masuwa, babombamaki na bangomba ya SIPILIA mpe mopɛpɛ esimbaki te, na wɛsti epai na Loma oyo ezalaki mosika. Nsukansuka, bakómaki na Mila na Likia, epai bakutaki masuwa moko monene oyo ezalaki kotambola na mbuma oyo ezalaki kokende na Loma, mpe oyo bazalaki komema bato ya bolɔkɔ. Mpe boye esilaki mosala ya momesano na masuwa oyo, mpo ete mboka-mokonzi ezalaki mpe na mposa ya mampa mpe ba cirque —elingi koloba bilei ya ntalo moke uta na bakolonia mpe baombo mpo na kosala na esika ya masano, epai makila na bango ekosopana lokola bibale. Na ndenge yango, bakonzi bakitisaki bato oyo bazalaki ebele na Loma mpo bándima ebongiseli na bango. Ata lelo oyo, tozali kokuta mitinda ndenge moko na mikili mosusu: mampa mingi mpo na bato mingi mpe masano ya kokamwa mpo na kobundisa kolɛmba nzoto.
Mipepe mizalaki kokesana na nzela ya mobembo ya nsuka ya Paulo na nzela ya molongo, lokola nde bilimu mabe bizalaki kopekisa bokende liboso ya Nsango Malamu epai ya Baloma, mpe koyina lifelo ebongisamaki mpo na komela Paulo mpe baninga na ye. Ntoma yango ayokaki kopusama na kati na ye mpe asakolaki likama oyo ekoya. Akebisaki mokonzi ya basoda mpe kapitɛni ya masuwa ete bákoba mobembo. Ntango bakómaki na mwa libongo moko na esanga ya Crète, oyo nkombo na yango ekeseni na ndimbola na yango ya solosolo (libongo ya malamu), bakonzi yango batikaki mpenza mwango na bango ya kokende na Loma na kati ya mipɛpɛ makasi ya eleko ya malili, kasi balingaki kolekisa eleko ya malili na engumba ya bisengo, kasi na mboka moko ya kobota te. Na yango, babandaki mobembo na mopepe ya liboso ya malamu, kasi ezalaki mpambo ya mabe, oyo ekanamaki kobenda bango na bozindo na yango mpo na kobebisa masuwa mpe bato nyonso oyo bazalaki na kati na mopepe ya bilimu na yango. Satana alingi kaka te kopekisa Nsango Malamu, kasi alongola yango mpe aboma bantoma ya Klisto kozanga mawa.
LOSAMBO: Nkolo ya boboto, sunga biso tango inso toyoka mongongo na yo, mpo ete tobebisa te mpe mpo baninga na biso bakufa te. Teya biso totosa mongongo na yo mpe totikala na libateli na yo. Amen.
MOTUNA:
- Basaleli misato ya Nzambe oyo bazalaki kokende elongo na Loma bazalaki banani?